• ABŞ-da təhsil sistemi

ABŞ-ın təhsil sistemi – ABŞ-ın təhsil sistemi həm federal və ştat, həm də yerli hakimiyyət orqanları tərəfindən idarə edilir. Dövlət məktəbləri sistemi hər yerdə mövcuddur və desentralizasiya olunmuş, idealdan kənardır. Digər tərəfdən isə Amerikanın xüsusi ali məktəbləri, bütün dünyadan tələbə və aspirantları özünə cəlb edir.

ABŞ-da savadlılıq dərəcəsi 97%-dir. Lakin 2003-cü ilin məlumatlarına əsasən 25 və 25-dən yuxarı yaşda olanların 84,6%-i orta təhsillilərdir. 52,5%-i müəyyən ali təhsilə, 27 %-i bakalavr pilləsi üzrə təhsil alıblar. Təhsil əsasən hər yerdə, Puerto-Rikodan başqa (burada rəsmi dil ispan dilidir), ingilis dilində aparılır.

Tarixi səbəblərə görə (Konstitusiyada təhsildən bəhs edilmir, buna görə də təhsilin ştatlar tərəfindən idarə edilməsi nəzərdə tutulur) ABŞ-da təhsil məktəbləri üçün ciddi federal standartlar qoyulmayıb. Ali təhsil müəssisələrinin akreditəsi ilə ştatları idarə edən xüsusi təşkilatlar məşğul olur. Hər ştatın akreditə olunmamış "universitetlər"lə mübarizəsində öz qanunları var. Akreditə olunmamışlar diplomu ödəmə haqqına görə verir, bu da nəzərəçarpan problemlər yaradır.

Ali məktəblərdə studentlər A/B/C/D/F – lə qiymətləndirilirlər. A – əla, F – qeyri-kafi, D isə bəzən kafi, bəzi hallarda isə qeyri-kafi ola bilir. F-dən başqa bütün qiymətlərə + və ya – əlavə edilə bilər. Bəzi məktəblərdə A+ və ya D- qiymətləri işlənmir. Bu qiymətlərdən orta qiymət çıxarılır(grade point average, GPA). Burada A – 4, B – 3 və s. bu cür ardıcıllıqla davam edir. İrəlidəki siniflər üçün verilən qiymətlərin üstünə isə çox vaxt xal əlavə edilir, A – 5 sayılır, bir sözlə qiymətlər artırılır.

Amerikada orta təhsilin bəzi problemlərinə baxmayaraq, ali təhsil dünyada ən yaxşı təhsil hesab olunur. Orada üç mindən çox müxtəlif ali təhsil məktəbləri var. 2001-ci ildə həmin təhsil müəssisələrində 17,5 milyon tələbə təhsil alırdı, onlardan 515 min nəfəri xarici tələbələr idi. Bu tələbələrin 60%-i Asiyadan gələnlər idi. Buna baxmayaraq, həm dövlət, həm də özəl universitetlərdə təhsil haqqı ilbəil artır. Harvardda ştat universitetlərində illik ödəniş 5 min dollardan 40 min dollaradək dəyişir. Hətta yoxsul tələbələrə yüksək stipendiya verilsə də onların ödədiyi təhsil haqqı ailə büdcələrinə böyük ziyan vurur. 2002-2003, 2003-2004-cü illərdə ştat məktəblərində təhsil haqqı 14%, özəllərdə 6% artmışdı, bu da həmin dövrdə inflyasiya səviyyəsindən yüksək idi.

ALİ MƏKTƏBLƏRƏ QƏBUL

Yerli kolleclər yerləşdikləri arazidəki sakinlərə təhsil alma imkanı verməlidirlər. Lakin Amerika dördillik ali təhsil məktəblərinə qəbul uzun və çətin prosesdir. Qəbul ərizəsində sənəd verən şəxs məktəbdə və standart imtahanlarda aldığı qiymətlərlə yanaşı, öz maraqları, məktəbdənkənar sahələrdə əldə etdiyi uğurlar və mükafatlar barədə məlumat verməli, həmçinin ona verilmiş mövzulara görə inşalar da yazmalıdır. Bundan başqa şagird müəllimlərindən özü haqda tövsiyələr verməli, bəzi ali təhsil müəssisələrində məzunlardan – könüllülərdən müsahibə də götürməlidir.

TƏhsİlİn Əsas xüsusİyyƏtlƏrİ

Böyük universitetlərdə məktəbli, adətən, hər hansı bir fakültəyə sənəd verir, amma çox vaxt ümumiyyətlə universitetin özünə sənəd verilir. Hətda bəzi hallarda fakultədən fakultəyə keçmək və "qərara almamış" statusunu da almaq olar. Amma bu zaman bəzi fakultələrə girmək imkanı demək olar ki bağlanır.


Hər dinlənilən kursa görə tələbənin həftə ərzində kurs üzərində işlədiyi vaxta uyğun olaraq müəyyən miqdarda kredit, xal verilir.


Amerika universitetlərində qiymətlər semestrlərə və rüblərə görə çıxarıla bilər. Onlar əsasən semestrlər, rüblərarası (midterms) və ilin sonunda (finals) verilən imtahanlardan asılıdır. Həmçinin ev tapşırıqları, layihələr, prezentasiyalar, referatlar və s. də hesaba alına bilər.

ABŞ-dakı unİversİtetlərİn sİyahısı

  1. Arizona State University
  2. Boston College
  3. Boston University
  4. Brown University
  5. California Institute of Technology
  6. Carnegie Mellon University
  7. Case Western Reserve University
  8. Columbia University
  9. Cornell University
  10. Darmouth College
  11. Duke University
  12. Emory University
  13. George Washington University (DC)
  14. Georgetown University
  15. Georgia Institute of Technology
  16. Harvard University
  17. Indiana University
  18. John Hopkins University
  19. Manhattan School of Music
  20. Massachusetts Institute of Technology
  21. Miami University (OH)
  22. Michigan State University
  23. New York University
  24. Northwestern University
  25. Ohio State University
  26. Pennsylvania State University
  27. Princeton University
  28. Purdue University
  29. Rensselaer Polytechnic Institute
  30. Rice University
  31. Rockefeller University
  32. Rutgers University
  33. St. Louis University
  34. Stanford University
  35. Stony Brook University
  36. Syracuse University
  37. Texas A&M University
  38. Tufts University
  39. University of Arizona
  40. University of Chicago
  41. University of California – Berkeley
  42. University of California – Davis
  43. University of California – Irvine
  44. University of California – Los Angeles
  45. University of California Riverside
  46. University of California – San Diego
  47. University of California – Santa Barbara
  48. University of California – Santa Cruz
  49. University of California, San Francisco
  50. University of Colorado, Boulder
  51. University of Connecticut
  52. University of Delaware
  53. University of Florida
  54. University of Georgia
  55. University of Hawaii
  56. University of Illinois, Urbana/Champaign
  57. University of Iowa
  58. University of Maryland
  59. University of Massachusetts (Amherst)
  60. University of Miami (FL)
  61. University of Michigan
  62. University of Minnesota
  63. University of Missouri
  64. University of North Carolina, Chapel Hill
  65. University of Notre-Dame
  66. University of Pennsylvania
  67. University of Pittsburgh
  68. University of Rochester (NY)
  69. University of San Diego
  70. University of Southern California
  71. University of Texas at Austin
  72. University of Utah
  73. University of Virginia
  74. University of Washington
  75. University of Wisconsin
  76. Vanderbilt University
  77. Virginia Tech University
  78. Wake Forest University
  79. Washington University in St Louis
  80. Yale University
  81. Yeshiva University (NY)

HAQQIMIZDAKI RƏYLƏR

  • British Educational Centre bütün şəxslərə fərqli yanaşaraq xüsusi tədris proqramı tətbiq edərək tələbələrin mükəmməl təhsilə yiyələnməsinə yardımçı olur.